Wat zijn rituelen en hoe creëer je ze?


Rituelen passen ontzettend goed binnen slow living. Ze zorgen namelijk voor houvast, structuur, zelfliefde en herkenning. Door middel van een ritueel kun je bewust de tijd nemen om even rustig aan te doen. In dit artikel lees je hoe rituelen werken en hoe je zelf rituelen start.

Het verschil tussen een ritueel en een routine

Voordat je met rituelen aan de slag gaat is het goed om te weten wat het verschil is tussen een routine en een ritueel. Routines zijn vaak de “moetjes” in ons leven. Het zijn de dingen die je doet zonder dat je er echt wat bij voelt of erover nadenkt, gewoon omdat het erbij hoort. Denk hierbij aan de handelingen die je doet na het opstaan in de ochtend: je aankleden, tandenpoetsen en ontbijten. Een ritueel lijkt veel op een routine, maar het verschil zit ‘m in het gevoel dat je erbij krijgt en de aandacht die je in je handelingen stopt.

Een ritueel voer je bewust uit omdat het je een fijn gevoel geeft. Dat betekent niet dat het los hoeft te staan van een routine. Een routine kun je namelijk omtoveren tot een ritueel. Je gezicht verzorgen kan bijvoorbeeld iets zijn wat je snel doet in de avond, 5 minuutjes voordat je gaat slapen. Dit kun je omtoveren tot een ritueel door een langzaam moment voor jezelf te nemen waarop je jezelf verwent met een fijne gezichtsbehandeling en rust. Zo maak je van een voorheen gedachteloze handeling een wellness-momentje voor je lichaam en geest. Je kunt zelfs van een nog kleinere handeling een ritueel maken. Een kop thee zet je vaak uit gewoonte, zonder erover na te denken. Er zit een groot verschil in je kop thee in één keer achterover gieten zodra het water lauwwarm is geworden, of dat moment gebruiken om rustig te zitten en te kijken wat de natuur buiten aan het doen is. Door alledaagse handelingen om te toveren tot rituelen, maak je er bijzondere momenten van en leer je het geluk te vinden in kleine dingen.

De voordelen van een ritueel

Rituelen kunnen structuur geven aan je leven, bijdragen aan zelfliefde en een gevoel van herkenning geven. Als je je gehaast en chaotisch voelt, kun je door middel van rituelen structuur geven aan je dag. Voor personen bij wie de werkdag er bijvoorbeeld nooit hetzelfde uitziet, kunnen rituelen buiten werktijd voor vastigheid en herkenning zorgen. Als je het gevoel hebt dat je niet genoeg tijd vrijmaakt voor jezelf dan kun je dit ook door middel van rituelen opvangen. Ook al is het maar dat wellness-kwartiertje iedere avond of 1 keer per week in de badkamer. Dat is dan jouw moment om alleen te zijn met jezelf en even te aarden. Als je iemand bent die snel last heeft van heimwee dan is het een idee om een plekje in je reistas vrij te houden voor spullen voor in ieder geval één van je rituelen. Zeker wanneer je een ritueel al een langere tijd doet, kan deze voor herkenning zorgen en een gevoel van thuis geven op een andere plek.

Zo start je een ritueel

1. Neem een alledaags moment in gedachten dat je normaal gesproken gedachteloos doet, of bedenk iets nieuws wat je fijn lijkt en regelmatig zou willen doen.

2. Bedenk wat je nodig hebt om dit moment om te toveren tot jouw moment, waar je met je volledige gedachten bij wil zijn.

3. Voer het uit en probeer zoveel mogelijk in het moment te zijn

4. Gaf het je een fijn gevoel? Blijf het dan uitvoeren in een zelf gekozen frequentie.

5. Schrijf op welke rituelen je fijn vindt, zodat je erop terug kunt vallen wanneer je merkt dat je in een snel tempo vervalt. Rituelen waar je uitgegroeid bent, kunnen over een aantal maanden of jaren weer je aandacht trekken als je ze weer eens leest. Sommige rituelen horen bij een seizoen en komen ieder jaar weer terug.

Hoe vaak doe je zo’n ritueel?

Dat is geheel aan jou. Er zullen rituelen zijn die je dagelijks wil doen (een bepaalde ochtendroutine bijvoorbeeld) maar er zijn ook dingen die wekelijks, maandelijks of per kwartaal terug kunnen komen. Zo zou je iedere eerste zondag van de maand een gedachtenwandeling door de bossen kunnen maken om eens goed te kijken naar wat er op dat moment in je hoofd speelt. Of gezellig met een vriendin naar de sauna op een vast moment, voor de gezelligheid of om eventueel samen te reflecteren. Misschien vind je het fijn om in het midden van de werkweek tijd vrij te maken voor een uitgebreid (wellness-)ritueel, zodat je opgeladen de tweede helft van de week in kan. Een andere benadering is om je rituelen aan te passen op de seizoenen. Het ene ritueel is fijn om te doen in de vroege ochtendzon in de zomer, terwijl een ander ritueel misschien vraagt om regen en een haardvuur. Sommige personen vinden het fijn om rituelen aan astrologie te koppelen en met kristallen en essentiële oliën aan de slag te gaan. Mocht je daar meer over willen lezen, dan is The Spirit Almanac van Emma Loewe en Lindsay Kellner een mooi basisboek daarvoor.

Er zijn geen regels rondom rituelen en om het als een fijne toevoeging aan je leven te ervaren is het belangrijk om écht te kiezen voor wat jij fijn vindt. Als je iets een aantal keer hebt geprobeerd en je je er maar niet in thuis gaat voelen, laat het dan gaan. Hoe enthousiast een ander misschien zijn of haar ritueel aan jou aanraadt: ieder heeft zijn eigen voorkeuren. Je kunt het ritueel zo simpel en zo uitgebreid maken als je zelf wil. Je kunt ook klein beginnen en je ritueel uitbreiden. En onthoud vooral dat een ritueel niet definitief is en dat je het kunt ontgroeien. Als iets niet meer bij je past dan is dat helemaal prima en kun je nieuwe rituelen ontwikkelen.

Foto: Cottonbro